Nắm được các lưu ý khi dùng thuốc chống đông Rivaroxaban, Apixaban sẽ giúp F0 vừa giảm được nguy cơ thuyên tắc phổi vừa không gặp tác dụng phụ nguy hiểm.

Rivaroxaban (Xarelto) là 1 trong 2 loại thuốc chống đông được dùng cho F0

Rivaroxaban (Xarelto) là 1 trong 2 loại thuốc chống đông được dùng cho F0

Khi nhiễm COVID-19, người bệnh sẽ dễ bị đông máu và thuyên tắc phổi do virus làm tăng phản ứng viêm và bão cytokine. Việc sử dụng các thuốc chống đông máu thế hệ mới như Rivaroxaban (Xarelto) hoặc Apixaban (Eliquis) sẽ giúp bệnh nhân F0 giảm thiểu nguy cơ hình thành huyết khối, từ đó ngăn bệnh tiến triển nặng gây tử vong.

Tuy nhiên giống như bất cứ các thuốc kê đơn nào khác, Rivaroxaban và Apixaban vẫn tiềm ẩn nguy cơ tác dụng phụ nếu sử dụng không đúng cách. Để sử dụng thuốc an toàn, các bệnh nhân F0 cần tuân thủ các lưu ý dưới đây:

Không tự dùng thuốc khi chưa cần thiết

Sở Y Tế TP. HCM khuyến cáo: bệnh nhân F0 chỉ tự sử dụng thuốc chống đông Rivaroxaban và Apixaban nếu thỏa mãn 2 điều kiện:

  • Có triệu chứng khó thở (thở hụt hơi, khó thở tăng lên khi vận động, nhịp thở khi nghỉ trên 20 lần/phút) hoặc đo SpO2 < 95% nhưng chưa liên hệ được nhân viên y tế để được hướng dẫn, hỗ trợ.
  • Tuổi từ 18 trở lên và không thuộc đối tượng chống chỉ định của Rivaroxaban và Apixaban bao gồm: Phụ nữ có thai và cho con bú, người suy gan, suy thận, có tiền căn xuất huyết tiêu hóa, xuất huyết tiết niệu, có các bệnh lý dễ chảy máu.

Trong thời gian này, người bệnh cần tiếp tục liên hệ bác sĩ để được hỗ trợ. Tùy tình trạng sức khỏe, bác sĩ sẽ quyết định có tiếp tục dùng thuốc này hay phải đổi sang loại thuốc khác.

F0 nên dùng Apixaban (Eliquis) dưới sự theo dõi của bác sĩ, nhân viên y tế

F0 nên dùng Apixaban (Eliquis) dưới sự theo dõi của bác sĩ, nhân viên y tế

Dùng thuốc đúng cách, đúng liều lượng

Các F0 cần sử dụng thuốc chống đông theo hướng dẫn sau:

Thời gian sử dụng thuốc không quá 3 ngày và không dùng đồng thời Rivaroxaban cùng Apixaban. Nếu quên một liều thuốc, F0 nên dùng ngay lập tức viên thuốc bị bỏ lỡ đó, không tăng gấp đôi liều để bù vào và tiếp tục điều trị bình thường ở ngày hôm sau với liều được khuyến cáo.

Ngoài ra, bạn sẽ cần hạn chế uống ăn bưởi, uống nước bưởi khi dùng thuốc chống đông để tránh ảnh hưởng đến tác dụng của thuốc.

Theo dõi và phát hiện sớm dấu hiệu xuất huyết

Khi sử dụng thuốc, người bệnh cần theo dõi các dấu hiệu xuất huyết như: 

  • Xuất huyết dưới da như các vết bầm tím 
  • Chảy máu chân răng, chảy máu mũi không cầm. 
  • Cảm giác khó chịu ở dạ dày hay ói ra máu
  • Nước tiểu có màu hồng hoặc đỏ, phân đen (như bã cà phê, mùi khẳn hoặc khác thường) hoặc có máu trong phân, nôn hoặc ho ra máu… 

Nếu có các dấu hiệu này, bạn hãy liên hệ với các cơ sở y tế và được xử trí kịp thời, tránh tác dụng phụ nguy hiểm.

Bệnh nhân F0 cần lưu ý các vết bầm tím trên da khi dùng thuốc chống đông 

Bệnh nhân F0 cần lưu ý các vết bầm tím trên da khi dùng thuốc chống đông 

Bên cạnh đó, người bệnh cũng cần chú ý khi có dấu hiệu bệnh chuyển nặng như: khó thở, thở hụt hơi, thở nhanh trên 30 lần phút, li bì, lừ đừ, tím tái môi, đầu chi, nồng độ oxy trong máu (SpO2) <95% (nếu có dụng cụ đo SpO2 tại nhà) thì liên hệ ngay tổng đài 1022 hoặc số điện thoại của tổ phản ứng nhanh phường xã, quận, huyện để được cấp cứu và vận chuyển đến bệnh viện điều trị kịp thời.

Thận trọng khi dùng với các thuốc điều trị khác 

F0 tuyệt đối không sử dụng thuốc chống đông với các thuốc giảm đau như Ibuprofen, Naproxen hay Aspirin. Thay vào đó, thuốc giảm đau Acetaminophen (Paracetamol) dùng để hạ sốt sẽ an toàn hơn để tránh bị tương tác thuốc.

Đối với những người đang sử dụng thuốc chống đông máu khác (Aspirin, Heparin…) như người bệnh tim mạch cần tư vấn cần báo cho bác sĩ, nhân viên y tế để tránh bị tương tác thuốc, gây loãng máu (tăng nguy cơ chảy máu).

Tóm lại, việc dùng thuốc chống đông máu cho các trường hợp F0 cách ly tại nhà chưa phải là khuyến cáo của Bộ Y tế áp dụng trên toàn quốc. Việc sử dụng thuốc chống đông ở các bệnh nhân mắc COVID-19 điều trị ở nhà cần hết sức thận trọng để vừa mang lại hiệu quả điều trị, vừa tránh đe dọa đến tính mạng. 

Link tham khảo: timmachhoc.vn  ncov.moh.gov.vn  suckhoedoisong.vn vnha.org.vn

Bannerch-ntrangwebs-ch12-4-2021.png